Trẻ em sinh non, thiếu tháng cần nhận được sự chăm sóc đặc biệt. Vốn dĩ sức khỏe các bé đã yếu, các mẹ cần lưu ý nhiều điều để chăm sóc trẻ tốt hơn. Trong bài viết này, hãy cùng tìm hiểu cách chăm sóc trẻ sinh non cùng những điều mẹ nên chú ý nhé.
1. Chăm trẻ sinh non đúng cách
1.1 Nuôi trẻ sinh non hợp lý
Trong tuần trước tiên sau khi sinh, trẻ sơ sinh sẽ được giữ trong lồng ấp, sau đó được kiểm tra nhiệt độ, theo dõi nhịp tim và nồng độ oxy trong máu thông qua các thiết bị hiện đại tân tiến nhất. Thời gian bé nằm trong lồng ấp thường kéo dài từ vài tuần đến vài tháng.
Nhiều bé sinh thiếu tháng không thể bú sữa mẹ. Đối với trường hợp này, chăm sóc dinh dưỡng cho trẻ sinh non bằng việc tiêm tĩnh mạch. Khi bé đã đủ khỏe để bú, các bé sẽ được cho bú mẹ hoặc bú bình như các trẻ khác.
Bên cạnh đấy, các bé sinh non phải thở oxy nếu như phổi của bé chưa thật sự phát triển hoàn chỉnh. tùy thuộc vào trạng thái của bé mà sẽ có những phương pháp điều trị khác nhau như:
- Cho bé sử dụng máy thở;
- điều tiết áp suất không khí để giữ cho đường thở không bị tắc nghẽn;
- Cho bé dùng liệu pháp thở oxy bằng thiết bị cung cấp oxy được trùm quanh đầu bé.
nhìn bao quát, các bé sinh non có thể xuất viện khi:
- Đã có khả năng bú sữa mẹ;
- Có thể tự thở mà không cần các thiết bị hỗ trợ;
- Có thể tự duy trì nhiệt độ và trọng lượng cơ thể.
1.2 Nuôi trẻ sinh non khi cho con bú
Sữa mẹ
Sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng cho trẻ sinh non nói riêng và trẻ sơ sinh nói chung tốt nhất. nếu bé không bú tốt thì bạn phải cần tham khảo ý kiến của bác sĩ về việc vắt sữa mẹ cho vào bình và cho bé bú thay vì cho bé bú trực tiếp. Việc vắt sữa mẹ và bảo quản hợp lý rất hữu ích vì người thân có thể cho bé bú thay bạn nếu như bạn bận việc hoặc bị bệnh.
Thay thế sữa mẹ
Trong trường hợp con uống sữa phương pháp thay sữa mẹ thì bạn phải chọn lựa những loại sữa thích hợp bé sinh non. Để nuôi trẻ sinh non đúng cách, bạn nên biết tất cả thông tin loại sữa này qua sự tham vấn của bác sĩ. trong đó, bác sĩ có thể đề nghị bạn cho bé sử dụng sữa có chứa nhiều vitamin và chất sắt nhằm giúp con yêu phát triển khỏe mạnh.
Chăm sóc trẻ sinh thiếu tháng cũng có thể cần bổ sung thêm chất sắt vì trẻ sinh thiếu tháng không có nhiều chất sắt được lưu trữ trong cơ thể như bé sinh đủ tháng. Sau khoảng 4 tháng sử dụng thuốc, bé sẽ có đủ lượng chất sắt như đòi hỏi.
1.3 Cho trẻ sinh non ngủ nhiều hơn
Một trong những chú ý cho việc chăm sóc trẻ thiếu tháng hợp lý là quan tâm đến thời gian ngủ.
cho dù trẻ sinh non ngủ nhiều giờ mỗi ngày hơn bé sinh đủ tháng tuy nhiên thời gian ngủ lại ngắn hơn. toàn bộ trẻ sơ sinh phải nằm ngửa khi ngủ chứ không phải nằm sấp, kể cả trẻ sinh non tháng. Cho bé nằm nệm cứng và vẫn chưa có gối. Nằm sấp và ngủ trên 1 tấm nệm mềm có thể làm tăng nguy cơ mắc hội chứng đột tử ở trẻ sơ sinh (SIDS). Hội chứng này gây ra cái chết đột ngột và không trình bày được, xảy ra ở bé dưới 1 tuổi (thường là khi bé ngủ).
1.4. Kiểm duyệt thị giác của bé
Tật lé mắt thường gặp ở trẻ sinh non. vấn đề này thường tự không còn khi bé lớn lên. Bác sĩ có thể giới thiệu bạn đến bác sĩ chuyên khoa mắt nếu như bé gặp phải vấn đề này. ngoài ra, bé sinh non cũng dễ mắc phải bệnh lý võng mạc (ROP). Bệnh này khiến các mạch máu nhỏ trong mắt phát triển bất thường, xuất hiện ở các bé sinh ở tuần thứ 32 của thai kỳ hoặc sớm hơn. nếu bé bị bệnh võng mạc, bác sĩ sẽ chỉ bạn nên đưa bé đi kiểm tra mắt thường xuyên hơn.
Xem thêm: Bí quyết và cách lên kế hoạch tài chính thông minh cho bạn
Dinh dưỡng cho trẻ sinh non tại nhà thế nào?
Sữa mẹ luôn là nguồn dinh dưỡng tốt nhất cho trẻ sơ sinh
nhất là trẻ sơ sinh thiếu tháng, vì sữa mẹ dễ tiêu hóa và hấp thu. Khi bú sữa mẹ, trẻ sẽ ít gặp phải các vấn đề như trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ, dị ứng sữa… ngoài ra sữa mẹ còn cung cấp đầy đủ các yếu tố về miễn dịch cho trẻ để chống chọi với bệnh nhiễm khuẩn… Do vậy, mẹ cần cho trẻ bú sữa mẹ ngày từ đầu.
Lượng sữa quan trọng cho trẻ sinh non là:
- Ngày thứ nhất 60 ml/kg/ngày
- ngày thứ 2 90 ml/kg/ngày
- ngày thứ 3 120 ml/kg/ngày
- ngày thứ tư 150 ml/kg/ngày
ngoài ra, các mẹ nhớ chia số lần bú cho trẻ sơ sinh làm 8-12 lần/ngày. nếu trẻ không bú được thì phải đổ thìa hay bằng ống thông dạ dày, trẻ dưới 32 tuần cần cho ăn bằng ống thông. nếu như trẻ bú được thì cho bú nhiều lần trong ngày theo nhu cầu của trẻ.
Cách chăm
Trong những tháng đầu, với trẻ sơ sinh trọng lượng dưới 1500g, lượng ăn ít thì có thể truyền thêm Glucozơ 5-10% 80-100 ml/kg. tuy vậy, mẹ cũng cần quan tâm là cơ miệng của trẻ sinh thiếu tháng khá yếu, nên đôi khi không đủ sức để hút sữa. khi đó, người mẹ phải kiên nhẫn, không nản lòng. Khi con bỏ bú, không nghĩa là con không mong muốn bú nữa hay đã no bụng – mà nguyên nhân chính là con không có sức để bú. Các bà mẹ cần hiểu được điều đó để có cách dỗ dành phù hợp.
Trong đó, có thể tham khảo sử dụng thuốc bổ sung cho trẻ sinh non như sau:
- Vitamin K 1-2mg/ngày tiêm bắp hoặc uống 1 mg/tuần cho đến khi trẻ đủ 40 tuần tuổi thai hiệu chỉnh
- Vitamin C 50mg/ngày x 1 tháng
- Vitamin B1 1mg/ngày x 1 tháng
- Vitamin D 800 đv/ngày từ khi trẻ ăn qua đường miệng
- Vitamin E 20mg/kg/ngày, từ tuần thứ 2×3-4 tuần
- Sắt Sulfat 2mg/ngày từ tuần 4-6
- Axit folic 50 microgam/ngày.
tuy nhiên, những loại thuốc này chỉ được sử dụng cho trẻ sơ sinh thiếu tháng khi được bác sĩ cho phép. mong muốn của mỗi trẻ là không giống nhau, vì thế lượng dinh dưỡng trên cũng có thể khác biệt.
Xem thêm: Phân loại bảo hiểm cho trẻ em. Có nên mua bảo hiểm nhân thọ cho trẻ
Lưu ý khi chăm sóc trẻ sinh non
1. Tạo không gian ở thoáng mát sạch sẽ cho bé
Phòng ở của bé sinh thiếu tháng cần được đảm bảo vệ sinh sạch sẽ tuyệt đối, không khí trong lành và thoáng mát. Đừng vì nghĩ con đẻ non, yếu ớt mà suốt ngày đóng cửa kín mít. Điều này sẽ làm cho vi khuẩn gây bệnh càng có cơ hội tăng trưởng, khiến con dễ ốm đau hơn.
2. Con cần ăn sữa thường xuyên hơn trẻ sinh đủ tháng
Bé sinh non chưa hoàn thành về cơ thể nên khả năng biết đói của con so với trẻ thông thường sẽ khác hoàn toàn. thêm nữa, con ngủ nhiều trong những ngày đầu (số giờ ngủ có thể lên tới 18-20 tiếng/ngày) nên mẹ cần đánh thức con dậy để cho bé ăn thường xuyên. Mỗi bữa chỉ ăn một lượng nhỏ, tránh ăn quá nhiều để con không bị nôn trớ.
3. Hệ tiêu hóa và hấp thụ của con còn rất kém
Dạ dầy của trẻ sinh non rất nhỏ nên lượng ăn nhiều có thể khiến trẻ bị trào ngược và nôn nhiều. Để tránh hiện tượng này, mẹ cần Đáng chú ý chú ý đến việc ợ hơi cho con sau khi bú.
Bế vác bế hoặc bế bé ngồi dựng ở tư thế phù hợp, sau đó vuốt dọc sống lưng hoặc vỗ nhè nhẹ cho đến khi nào nghe thấy một tiếng ợ mới cam kết là con đã được thoải mái và phòng tránh được nôn trớ sau khi ăn.
Chăm sóc trẻ sinh non tại nhà
4. Đặc biệt lưu ý đến nỗi lo tăng cân của con
Bé sinh thiếu tháng gặp nhiều khó khăn trong việc tăng cân và tốc độ lớn của con cũng chậm hơn trẻ thông thường.
Theo tài liệu hướng dẫn chăm sóc trẻ sinh non của WHO, 2003 về tốc độ tăng cân của bé sinh non như sau:
– Trẻ tăng khoảng 20g mỗi ngày cho đến khi được 32 tuần (tính theo tuần thai), tương đương khoảng 150-200g/ tuần.
– Con tăng khoảng 25g mỗi ngày từ 33-36 tuần (tính theo tuần thai), tương đương khoảng 200-250g/ tuần.
– Trẻ tăng khoảng 30g mỗi ngày từ 37-40 tuần (tính theo tuần thai), tương đương khoảng 250-300g/ tuần.
vì lẽ đó, mẹ nên mua một chiếc cân điện tử với mức đo chia nhỏ và chuẩn xác để cân bé thường nhật trong những tháng đầu tiên. nếu con tăng cân chưa đạt mức chuẩn thì mẹ phải điều tiết về cách cho ăn và thực hiện bổ sung dinh dưỡng theo hướng dẫn của bác sĩ.
5. Đảm bảo nhiệt độ thân thể con luôn ổn định và ấm áp
Chăm sóc trẻ sinh non tại nhà mẹ cần biết rằng con rất dễ bị mất nhiệt và người lạnh. Đây cũng là lý do chính khiến bé bị ốm thường xuyên. vì thế, mẹ cần chú ý như sau:
- Con cần mặc một lớp quần áo nhiều hơn thời tiết thường nhật 1 lớp.
- Luôn giữ ấm đôi bàn chân cho bé bằng cách đi tất mỏng hoặc giầy vải. Cần đảm bảo rằng sờ vào chân bé phải luôn ấm áp.
- sau khi tắm cho bé, mẹ cần chuẩn bị chuẩn bị và sẵn sàng khăn tắm và quần áo đã được sấy ấm (dùng máy sấy làm ấm là cách khá tiện lợi) để mặc cho bé. Điều này giúp nhiệt độ cơ thể con không bị giảm xuống đột ngột một khi tắm xong.
6. Thường xuyên thực hiện công thức “da tiếp da” khi chăm sóc trẻ sinh non tại nhà
“Da tiếp da” hay còn gọi là phương pháp Kangaroo. đây chính là một kiểu ôm ấp, bồng bế trẻ sơ sinh sao cho làn da của bé và làn da của bố hoặc mẹ tiếp cận trực tiếp với nhau. đấy có thể là vị trí trên ngực trần của bố hay giữa ngực của mẹ. Và chỉ dùng một tấm chăn phủ lên phía trên lưng của bé. Việc tương tác trực tiếp qua da có lợi cho cả người bế và con.
7. Làm chủ hệ miễn dịch và phòng tránh vi rút gây bệnh cho bé
Chăm sóc trẻ sinh non tại nhà là hoạt động khó khăn khiến nhiều mẹ dễ bị căng thẳng vì thời cơ con bị bệnh cao hơn so sánh với thường thường. Để giúp con đạt được sức đề kháng khỏe mạnh, mẹ cần:
– nếu không vì điều kiện sức khỏe hay chông gai, trẻ sơ sinh cần được nuôi dưỡng bằng sữa mẹ ngay từ khi chào đời. Đây sẽ là nguồn cung cấp các chất dinh dưỡng và kháng thể cần thiết cho bé sinh non.
Trúc Ly – Tổng hợp
( Tham khảo: www.vinmec.com, vn.theasianparent.com )